Абдураимов Беҳзод


3029
Йўналишлар: Маданият, Мусиқа

Булар - мустақиллик фарзандлари, менинг набираларимдир. Биз эккан истиқлол ниҳоллари бугун азим дарахтларга айланди. Улар кўзни қувонтириб, мана шундай ажойиб ҳосил бера бошлади. Буларнинг толеи, бахту иқболи ҳали олдинда. Она Ўзбекистонимиз каби фарзандларимизнинг ҳам келажаги буюкдир. Ислом Каримов


Биз яшаётган мана шу тупроқда илоҳий бир ҳикмат бор. Буюкларга бешикдир бу замин. Улуғлар улғайган бу юртда. Бугун ҳам истеъдодлар туғилмоқда. Дунёни лол қолдирмоқда. Қайси бир соҳани олиб қараманг - илм-фан, маданият, спорт ёки санъат... барча-барчасида фахрланадиган, ғурурланадиган натижалар истаганча топилади.

Жаҳон тафаккур тожини бошига кийган Рустам Қосимжонов, олимпиада ўйинлари ғолиби Муҳаммадқодир Абдуллаев, математика осмонида ўз фазосига эга Олимжон Эшматов, янги минерал кашф этиб, жаҳон минералларни номлаш ассоциацияси томонидан тан олинган Эркин Эгамбердиев, дунё мусиқасининг ёрқин юлдузи Беҳзод Абдураимов...

Улар бугун Ўзбекистонимизнинг, халқимизнинг миллий бойлигидир.
Нима учундир кейинги вақтларда бир савол устида кўп бош қотираяпман. Нега мустақилликдан олдин адашиб чиқиб қолган битта-яримта номни ҳисобга олмасак, биздан чемпионлар, ғолиблар етишиб чиқмаган? Олдин ҳам спорт мактаблари, мусиқа ўқув юртлари, институтлар бўлган-ку. Нима учун иқтидорлилар, кучлилар Тошкентдан нарига ўта олишмаган?

Бу ёруғ дунйода бир ҳақиқат бор. Фақат озод одамгина буюк мақсадлар томон парвоз қилади. Фақат озод одамгина дунё билан баравар қадам ташлайди. Фақат ва яна фақат озод инсонгина жаҳонни ҳайратлантириб, ҳеч кимдан кам эмаслигини, кам бўлмаслигини намойиш қилиб яшайди.

Талант тақдири
Беҳзод туғилиб ўсган оила бошқа ўзбек хонадонларидан фарқ қилмайди. Оила бошлиғи, марҳум физик олим Абдураззоқ Абдураимов фарзандлари орасидан машҳур инсон етишиб чиқишини орзу қилиб ўтди. Онаси Гулсун Абдуллаева мусиқа муаллими. Бу оилада тўрт фарзанд - икки ўғил, икки қиз вояга етди. Дилафрўз - Ўзбекистон давлат консерваториясини тугатган, фортепяно бўйича мутахассис. Бугунги кунда В.Успенский номидаги Республика махсус мусиқа академик лицейида ўқитувчи бўлиб ишлайди. Юлдуз эса шарқшунос. Жавлон шифокор. Беҳзод оиланинг кенжа фарзанди.

Ота-онанинг умид кўзлари Беҳзодга тикилганди. Бунинг сабаби бор, албатта. Улар тақдир тақозоси билан катта фарзандларига ўзлари хоҳлаган даражада эътибор беришолмади.

Беҳзодни беш ёшида В.Успенский номидаги мактабга олиб боришди. Лекин қабул қилишмади. Бир йилдан кейин келишни маслаҳат беришди. Олти ёшидан бошлаб унга Ўзбекистонда хизмат кўрсатган ўқитувчи Тамара Попович дарс берди.

Лекин шундай шарт қўйди: "Бир йил синаб кўраман, агар талабларимга жавоб беролса давом эттираман".

1996 йилга келиб Попович истаги билан Гулсун опа ишини ташлашга мажбур бўлди. "Қуруқ нон билан сув ичсанг ҳам болангга алоҳида эътибор беришинг керак".

1997 йил. Бахтга қарши Беҳзод касал бўлиб қолди. Бир йил давомида дарсларга қатнаша олмади. Попович ҳам, бошқалар ҳам ундан умид узишган эди. Лекин ёлғиз она тушкунликка тушмади. Уйда ўғли билан тинимсиз шуғулланди, бирга дарс қилди...

Йил охирига бориб Беҳзод имтиҳонларни аъло баҳоларга топширди. Ҳайратини яширолмаган ўқитувчилари Гулсун опага, унинг саботига қойил қолди. Ҳа, Беҳзод етти ёшидаёқ ҳаётнинг кутилмаган зарбасини онасининг матонати билан енгиб ўтди.

Тамара Попович ҳар куни икки соат Беҳзод билан ишлади. Тез орада бу меҳнатлар ўз самарасини кўрсатди: истеъдодли ўқувчи саккиз ёшида оркестр билан концерт берди. Ўшанда у Мотсартнинг 28-концертини ижро этганди. Шундан сўнг ҳар йили Шопен, Чайковский, Брамс, Рахманинов концертлари ижрочисига айланди.

Тўртинчи синфга ўтганда устози Беҳзодга пианино бўйича етук мутахассис дарслари зарурлигини айтди. Унга фақат Москва консерваторияси профессори Лев Наумовгина қўшимча билим бериши мумкин экан. Ўшанда ҳозирги Маданият ва спорт ишлари вазирлиги Беҳзоднинг Москвага бориб келишига имконият яратиб берди. Олти-етти йил давомида у ҳар йили икки марта камида ўн кун Наумов ҳузурида бўлди, махсус дарс машғулотлари олди. Ўшанда профессор: "Унинг келажаги порлоқ, фақат ўз устида тинимсиз ишлаши керак", деган эди.

Бир куни Беҳзод Наумов билан машқ қилаётганда унинг хотини Гулсун опа билан суҳбатлашиб: "Беҳзод жуда талантли бола, лекин минг афсуски, у ўзбек"... Бу гапдан онанинг қалби қанчалик эзилмасин, яхши кунлар келишини умид билан, сабр-бардош билан кутди.

Изланишлар, машаққатлар...

Эндигина ҳаётга қадам қўйиб келаётган ёшларнинг онгига шундай фикрни сингдириш керакки, улар ўртага қўйилган мақсадларга эришиши ўзларига боғлиқ эканлигини, яъни бу нарса уларнинг собитқадам ғайрат-шижоатига, тўла-тўкис фидокорлиги ва чексиз меҳнатсеварлиги боғлиқ эканлигини англаб етишлари керак.

Беҳзод икки марта Чайковский концертига борди. Икки марта ҳам уни иккинчи турдан қайтаришди. Ўқувчисига ҳамроҳлик қилган Попович афсус ва надомат билан у биринчи ўринга лойиқлигини, лекин ҳайъат аъзолари бошқаларнинг номини эълон қилганини айтди. Бу ҳол яна бир неча бор такрорланди. Ўз-ўзидан булар Беҳзоднинг руҳиятига қаттиқ таъсир қилди. Шундай танловлардан биридан қайтган ёш мусиқачи онасининг кўксига бошини қўйиб, йиғлаб юборди: "Мен ҳаммасидан яхши чалдим. Зал мени олқишлади. Лекин бошқалар ғолиб бўлди. Мен энди ҳеч қачон танловларга бормайман..."

Она ҳам ўғли билан баб-баравар, балки ундан кўпроқ куюнарди. Ўғлига қарата: "Ўзингга олма, сенга қанчалик ноҳақлик қилмасинлар, барибир ҳақ ўз жойида қарор топади. Чунки ноҳақлик узоқ давом этмайди, ғолиб чиқмайди. Бир куни албатта меҳнатларинг ўз баҳосини олади", дея насиҳат қиларди.

Шундай дамларда она фарзандини оғир руҳий ҳолатдан чиқариб олиш йўлларини қидирарди. Беҳзод суратлар чизарди. Бугун ҳам Гулсун опа кўз қорачиғидай асраётган бу расмлардаги битта тасвир киши эътиборини тортади. Бу - Беҳзод чизган, юлдузларни кўзлаб кўкка интилаётган арғумоқ суратидир. Она эса ўғлининг уйдаги мўъжазгина пианиноси устига оёқларини баланд кўтариб, кишнаб турган от ҳайкалчасини қўйиб қўйди. Бу билан у боласига олдинга интилиш кераклигини уқтирганди.

Президент назари

2002 йил 22 март куни 12 ёшли Беҳзод Ўзбекистон давлат консерваториясининг янги биноси очилишига бағишланган тантанада иштирок этди. Беҳзоддаги туғма истеъдодни пайқаган Президентимиз уни бағрига босиб, "Баракалла, ўғлим" деди. Бу ғамхўрлик мурғак қалбга катта парвозлар учун қанот, ўксиган кўнглига малҳам бўлди.

Чунки ўшанда Беҳзоднинг отаси вафот этган, унинг бола тасаввури қайсидир маънода бўм-бўш қолганди. Мана шундай бир пайтда бу бўшлиқни юрт отасининг меҳри тўлдирди. Мамлакатимиз раҳбари эътибори сабаб Беҳзод ҳаётига янгиликлар, яхшиликлар, ғалабалар кириб келди.

Беҳзод бир неча бор Россия, Япония, Қозоғистон, Италия (2001, 2003), Хитой (2002), Америка (2006), яна бошқа кўплаб давлатларда халқаро танловлар ғолиби, лицей ўқувчилари ўртасида биринчи бўлиб Президент стипендияси соҳиби, 2005 йилда "Келажак овози", 2008 йилда пианиночиларнинг халқаро "Корпус Крист" ва "Леннокс" танловлари мутлақ ғолиблигини қўлга киритди. Шу йили "Ниҳол" мукофотига сазовор бўлди. Жаҳон матбуоти саҳифаларида Беҳзоднинг номи тез-тез тилга олиниб, таниқли мутахассислар унинг ёрқин келажагидан башорат қила бошладилар.

Дунё унга интилмоқда

2007 йилга келиб Беҳзоднинг олдида янги-янги довонлар пайдо бўлди. Бир куни Попович: "Мен Беҳзодга беришим мумкин бўлган билимни бердим. Буёғига энди у Лондон ёки Ню-Ёркка бориб ўқишни давом эттириши керак", деди.

Номлари саналган шаҳарлардаги машҳур университетларга кириб ўқиш учун даъвогар 1-турда концерти ёзилган дискни юборади. Агар концерт маъқул келса, қабул комиссияси 2-босқичда абитуриентни чақириб имтиҳон олади.

Бир вақтнинг ўзида Беҳзодни АҚШ, Италия, Германия, Англия, Россия каби давлатларга ўқишга таклиф қилишди. У Американинг Канзас штатидаги Парк университетини танлади. Тақдир уни бу ерда асли ўзбекистонлик Станислав Юденич билан учраштирди. Шундан сўнг у бир-неча марта АҚШда ўтказилган халқаро танловларда ғолиб бўлди.
Беҳзодга дунёнинг турли мамлакатларидан концерт бериш, конкурсларда қатнашиш таклифлари туша бошлади.

Нафақат Беҳзод, балки Ўзбекистон ғолиб бўлди
2009 йил 18-28 апрел кунлари Лондондаги фестиваллар Қироллик саройида пианиночиларнинг ВИИ халқаро танлови ўтказилди. Унда дунёнинг 16 мамлакатидан келган юздан зийод 30 ёшгача бўлган кучли пианиночилар иштирок этди.

Танловни Буюк Британия, Швейсария, Австрия, Финляндия, Испания, Австралия, Болгария ва Жанубий Кореядан келган мусиқа санъатининг таниқли намояндалари баҳолаб борди. Мазкур танловда ҳамдўстлик давлатларидан Ўзбекистон, Россия ва Беларус вакиллари иштирок этди.

Ҳайъат қарорига кўра 3-ўринга италиялик Алессандро Таверна, 2-ўринга латвиялик Андрейс Осокинс, 1-ўринга эса ўзбекистонлик Беҳзод Абдураимов лойиқ топилди.

...Танлов Низомига мувофиқ фестиваллар саройига йиғилган икки мингдан зийод томошабин ҳузурида аввал 3, сўнг 2-ўрин соҳибларининг чиқишлари тингланди. Шундан сўнг Лондон филармонияси оркестри жўрлигида Гран-при соҳиби Беҳзод Абдураимов саҳнага кўтарилди. Томошабинлар Беҳзодни гулдурос қарсаклар билан қаршилаб, ижро тугар-тугамас ўринларидан туриб, уни олқишладилар. Муҳташам санъат саройи ларзага келди. Ёш ижрочининг саҳнани тарк этишига қўймай, уни такрор-такрор қутлашди.

Саҳнага нуфузли ҳайъат аъзолари чиқиб келади. Ҳайъат раиси Суламита Арановски аввал қуйи ўрин соҳибларини эълон қилиб, уларни тақдирлаб бўлгандан сўнг, залга қарата шундай деди: "Мен ҳозир сизларга биринчи ўрин соҳибини эълон қиламан. У - ўзбекистонлик истеъдод 19 ёшли Беҳзод Абдураимовдир".

Эътиборли томони, жаҳон пианиночилари ўртасида ўтказиладиган биринчи бешликка кирувчи мазкур танлов ғолиби бўлиш ҳаммага ҳам насиб этавермайди.

Бу танловда нафақат Беҳзод, балки Ўзбекистон ғолиб бўлди! Жаҳон мусиқаси билимдонлари, қолаверса, бутун Лондон ўзбек ўғлони муваффақияти олдида лол қолди.

Ўз ҳайратини яшира олмаган С.Арановски Беҳзод қўлга киритган ғалабага, уни жаҳон пианиночилари орасида тутган ўрнига ҳамда Ўзбекистондаги пианиночилар мактабига юксак баҳо бериб, сўзининг охирида: "Беҳзод каби истеъдодлар юз йилда бир марта туғилади", деб уни бағрига босди.

Майкл РИММEР, ёзувчи, журналист (Англия): - Беҳзод фавқулодда жуда истеъдодли. Келажаги порлоқ. Лондондаги улкан ютуғи унинг меҳнатсеварлиги ва тиришқоқлигидандир. Буюк инглиз ихтирочиси Т.Едиссон "Даҳо - бу 99 фоиз меҳнат, бир фоиз истеъдоддан иборат. Агар сен ўз устингда мунтазам ишлашни давом эттирмасанг, унда Аллоҳ инъом этган иқтидор ҳам сенга ёрдам беролмайди, ўз-ўзидан сўнади. Беҳзодда мақсадга эришишнинг икки муҳим қирраси мужассам: бу - интизом ва қатъиятдир. Лондондаги танловда Беҳзод дастурнинг биринчи бўлимини ижро этиб бўлганидаёқ томошабинлар унинг ажойиб ижросидан ҳайратга тушди. Ўшандаёқ кўпчилик унинг танловда ғолиб бўлиш имконияти жуда юқори эканлигини эътироф этди. Яқин келажакка назар ташлаган лондонлик классик мусиқа мухлислари эса ўзбекистонлик пианиночиларнинг яна кўпдан-кўп ғалабалари шоҳиди бўлишга умид билдиришмоқда.

Маестро Владимир АШКEНАЗИ, Сидней симфоник оркестри дирижёри (Австралия): - Мен кўплаб халқаро танловлар ғолиблари билан мусиқа чалганман. Лекин ҳеч қачон Беҳзод ижроси даражасидагидек қониқиш ҳосил қилмаганман. Келажакда ҳам Беҳзодни ҳозиргидек камтарин бўлиб қолишини истайман. Мен Беҳзод камолга етган мамлакат Ўзбекистонга ва уни тарбиялаган устозларига миннатдорчилик билдираман.

Г.СEНЙКОВА, таниқли мусиқашунос (Қозоғистон):
- Беҳзодда Худо берган истеъдод ва нозик мусиқий тафаккур бор. Бошқалар йиллар давомида эришадиган имкониятларнинг кўпини у аллақачон қўлга киритиб бўлган.

2009 йил 11 ноябр куни Канзас шаҳрида Беҳзод Абдураимов концерти бўлиб ўтади. Унда иштирок этган шаҳар мери дастур сўнггида ёш ижрочини қўллаб: "Келинглар бундан кейин ҳар йили 11 ноябрни шаҳримизда Беҳзод Абдураимов куни, деб эълон қилайлик", - деди.

"Қўлларингни асра болам"
- Беҳзод Лондондаги танловда қатнашишини менга айтмаганди, - дейди Гулсун Абдуллаева. - Қўнғироқ қилганимда "Иш билан бораяпман", деганди. Онам мени ўйламасин, деб шундай қилган. У ҳамиша биз учун қайғуради.

Опалари, акасининг ўқиш ва ишлари билан қизиқади. Баъзан ўйлаб қоламан, аксинча бўлиши керак-ку. Биз катталар унга ғамхўрлик қилишимиз керак-ку.
Беҳзод Америкага ўқишга борганида эндигина 17 ёшга кирган эди. Юборишга юбордим-у, ундан жуда хавотирландим. Лекин худога шукр, ўзини тутиб олди. Лондондаги муваффақиятидан сўнг ўнга яқин давлатларда бўлди.

Австралиянинг Сидней шаҳрида ўз дастурини намойиш этди. Маестро Ашкенази дирижёрлигидаги оркестр билан бирга икки ой давомида Осиё бўйлаб ўтказилган гастролда қатнашиб, Ўзбекистонимиз номини тараннум этди.

Ўғлим бугун қаерга бормасин, томошабинлар уни катта ҳурмат билан кутиб олаяпти. Беҳзод бу орада бир неча марта Лондоннинг ўзида ҳам концерт берди. Ўша кунлари томошага кирувчиларга чипта ҳам етмай қолди. Беҳзод Американинг турли штатларида ҳам катта концертлар ўтказди. Чунки Лондондаги танловдан сўнг биринчи ўрин соҳиби зиммасига дунё бўйлаб концерт ўтказиш мажбурияти юклатилади. ҳозир 2012 йилгача Беҳзод борадиган, концерт ўтказадиган мамлакат ва шаҳарларнинг номи аниқ. Шундай концертлардан бири шу йил майда Лондонда бўлиб ўтади.

Октябр ойида эса Лондон филармонияси оркестри билан дебют тайёрлайди.
Яқинда Беҳзод билан телефонда гаплашганимда, бадиий китоблар ўқиётганини, немис тилини ўрганаётганини айтди. 8 ёшли набирам Искандар Успенский номидаги лицейда ўқимоқда. ҳозиргача у ҳам бир неча танловларда иштирок этди.

Беҳзод менга Искандар билан қаттиқроқ шуғулланинг, дейди. Насиб бўлса, набирам ҳам халқаро танловларда ғолиб бўлади.
Шу ўринда мен Беҳзод эришаётган барча ютуқларда устозларининг хизмати катта эканини алоҳида таъкидламоқчиман.

Тамара Попович цингари фидойи инсон олдида бир умр бош эгаман. Ажойиб мусиқа муаллими, фидойи раҳбар, марҳум Комил Зоиров ҳам Беҳзодга жуда кўп йўл-йўриқ кўрсатарди. Ўғлим яхши одамларнинг меҳр-мурувватидан баҳраманд бўлди. Фурсатдан фойдаланиб, маънавият жонкуярлари Эркин Козимовга ва Динара Содиқовнага ўз миннатдорчилигимни билдирмоқчиман.

Беҳзод ҳар гал менга қўнғироқ қилганда Ўзбекистонни, Тошкентни соғинганини айтади. Худо хоҳласа, ёзда таътилга келади. У билан гаплашгандан сўнг ҳар гал қўлларингни асра, болам, дейман. У кулади. Совуқда қўлқоп кийиб юришини тайинлайман.

Эртанги кун бизники, марра бизники!

Президентимиз таъкидлаганидек, мусиқа кўнгилни поклайди. Руҳни тетиклаштиради. Мусиқа мамлакатни, миллатни бир мақсад йўлида бирлаштиради. Дунёга танитади. Халқаро обрў-еътиборини янада юксалтиради.

Хато тўғрисида маълум қилиш Транслит